Die vrouw (2)

In 2014 dook een exemplaar van het debuut van W.F. Hermans op, met een mooie opdracht van de jonge schrijver aan een van zijn toenmalige minnaressen. In de drie regels handschrift uit december 1944 suggereert Hermans dat de ontvanger van het boek, Reny Knufman, model stond voor het personage Madelon in de als dagboek gebrachte novelle In de mist van het schimmenrijk (1993). Was dat daadwerkelijk zo? Na raadpleging van de Hermans-biografie van Otterspeer bleef het speculeren, want de biograaf noemt de jonge actrice slechts terloops.

Deel 6 van de Volledige Werken van Willem Frederik Hermans neemt alle twijfel over het belang van Hermans’ opdracht weg. In tegenstelling tot Otterspeer hebben de tekstbezorgers van de vier in dit deel samengebrachte prozawerken wel hun huiswerk gedaan. Uit bestudering van de overgeleverde fragmenten van ‘Argeloze terreur’, de oerversie van In de mist van het schimmenrijk, blijkt dat Hermans tijdens het schrijven in eerste instantie naar aan zijn eigen leven refereerde. Aanvankelijk hadden de personages nog de namen van Hermans’ kennissen.

Maar dat daarbij in het hier geciteerde fragment en ook elders in het manuscript consequent sprake is van ‘Reni’ in plaats van ‘Madelon’, ‘Truus’ of ‘T.’ is verreweg het meest opvallend.

De ‘zoo welluidende naam’ van Reny Knufman belandde dus op de lege plekken in Hermans’ manuscript. ‘Argeloze terreur’ voltooide de schrijver op 15 december 1944, dezelfde maand dat hij zijn minnares met een dichtbundel bedankte.

2 gedachten over “Die vrouw (2)

  1. Bedankt Nick,

    Weer een tik op de vingers van Otterspeer, nu ja.

    Even een vriendendienst: het is niet refereren naar, maar aan.

    Een mooie contaminatie (verwijzen naar).

    Even verbeteren dus, want je vijand slaapt nooit.

    (Maar je vriend ook niet.)

    Hartelijke groet,

    Lodewijk.

    1. Dank, Lodewijk, voor de welverdiende tik op mijn blinde vingers. (Er stond eerst ‘teruggreep’, toen ‘verwees’ en nu ‘refereerde’ – maar ik vergat ‘naar’.)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.